Głównym celem Programu powszechnych szkoleń obronnych jest przygotowanie obywateli do obrony i wzmocnienie zdolności obronnych państwa poprzez powszechny, dostępny i dobrowolny system szkoleń, rozwijający odporność społeczną, kompetencje rezerw oraz przywództwo przyszłych liderów. Program powszechnych szkoleń obronnych jest kompleksowym programem dostosowanym do możliwości, umiejętności oraz zaangażowania różnych grup. Ministerstwo Obrony Narodowej tworzy spójny system począwszy od szkoleń poszerzających świadomość obywateli (ścieżka „odporność”), aż po szkolenia specjalistyczne kandydatów na oficerów rezerwy (ścieżka „rezerwy”).
Dla kogo przeznaczone są szkolenia?
Z udziału w programie może skorzystać każdy pełnoletni obywatel Polski, bez względu na płeć, doświadczenie wojskowe czy posiadaną kategorię wojskową. Osoby niepełnoletnie będą mogły wziąć udział w późniejszych etapach projektu – za zgodą rodzica lub opiekuna.
W szkoleniach mogą uczestniczyć również:
- byli żołnierze,
- osoby posiadające kategorię D,
- osoby z niepełnosprawnościami (o ile ich stan zdrowia pozwala na udział),
- obywatele polscy z podwójnym obywatelstwem.
Program skierowany jest wyłącznie do obywateli Polski – cudzoziemcy nie mogą zgłaszać się do udziału.
Jak wyglądają szkolenia?
W pilotażu dostępne są dwie formy szkolenia:
1. Szkolenie indywidualne
Zapisy odbywają się samodzielnie poprzez aplikację mObywatel, a zajęcia prowadzone są głównie w weekendy. Każdy kurs trwa 8 godzin.
2. Szkolenie grupowe
Organizowane na podstawie wcześniejszych porozumień z pracodawcami. W 2025 r. możliwość ta dotyczy wyłącznie instytucji, które podpisały porozumienia z WOT. W pełnym zakresie zapisy grupowe zostaną udostępnione w roku 2026. Szkolenia prowadzone będą w okresie pilotażu przez jednostki wojskowe w całej Polsce, a docelowo również przez certyfikowane podmioty cywilne, m.in. na strzelnicach miejskich i obiektach partnerskich służb MSWiA.
Program szkolenia
Zajęcia obejmują praktyczne i teoretyczne moduły dotyczące:
- przygotowania domu i rodziny na sytuacje kryzysowe,
- reagowania na alarmy i sygnały ostrzegawcze,
- zarządzania strachem i stresem,
- zasad cyberhigieny i ochrony danych,
- udzielania pierwszej pomocy,
- podstaw orientacji w terenie,
- rozpoznawania dezinformacji i zagrożeń informacyjnych,
- współpracy ze służbami ratowniczymi,
- przygotowania plecaka ewakuacyjnego.
Uczestnicy otrzymają również Poradnik Bezpieczeństwa, który jest częścią programu i stanowi praktyczne uzupełnienie wiedzy zdobywanej podczas kursu.
Czy szkolenia mają charakter wojskowy?
Szkolenia w ramach ścieżki „Odporność” nie są szkoleniami wojskowymi – nie obejmują obsługi broni ani elementów taktyki wojskowej. Udział w programie nie nadaje statusu żołnierza rezerwy i nie wiąże się z powołaniem do służby wojskowej. Jedyną częścią systemu, w której występują elementy wojskowe, jest ścieżka „Rezerwa”, uruchamiana w osobnych terminach i dotycząca osób, które chcą podjąć szkolenie wojskowe na zasadach odrębnych od powszechnych szkoleń obronnych.
Warunki udziału i organizacja
Udział w szkoleniach jest w pełni dobrowolny. Szkolenie nie wymaga ponadprzeciętnej sprawności fizycznej ani szczególnych badań – uczestnik jedynie potwierdza w oświadczeniu, że jego stan zdrowia pozwala na udział w zajęciach.
Uczestnicy otrzymają:
- posiłek i wodę podczas zajęć,
- wymagane materiały szkoleniowe,
- certyfikat ukończenia szkolenia.
Należy zabrać jedynie wygodny strój adekwatny do pogody oraz dowód osobisty (wejście na teren jednostki).
Gdzie odbędą się szkolenia?
W ramach pilotażu Programu Powszechnych Szkoleń Obronnych zajęcia realizowane będą na terenie jednostek wojskowych w całej Polsce. Na Podkarpaciu szkolenia zaplanowano m.in. w Rzeszowie, Jarosławiu, Przemyślu, Nisku, Sanoku oraz Dębicy.
Jak się zapisać?
Zapisy na szkolenia indywidualne odbywają się wyłącznie za pośrednictwem aplikacji mObywatel. Od 2026 roku zostanie uruchomiona dodatkowa aplikacja mobilna „#wGotowości”, umożliwiająca zapisy także na szkolenia grupowe.
Korzyści dla uczestników
Ukończenie szkolenia to nie tylko zdobycie praktycznej wiedzy i umiejętności przydatnych w sytuacjach zagrożenia. Certyfikat z kursu może stanowić także atut przy ubieganiu się o pracę w administracji publicznej, służbach mundurowych czy organizacjach związanych z bezpieczeństwem.
Źródło fotografii: 21 Batalion Dowodzenia
WCR Jasło
