^Powrót na górę

foto1 foto2 foto3 foto4 foto5


pomnik 09 2017 1

17 września, w 78 rocznicę agresji ZSRR na Polskę na cmentarzu parafialnym w Nowym Żmigrodzie poświęcono wyremontowany pomnik walczących o wolność w latach 1939–1945. W uroczystościach wzięli udział przedstawiciele samorządu wraz z Wójtem Gminy Grzegorzem Barą oraz poczty sztandarowe ze szkół w: Nowym Żmigrodzie, Łężynach i LO w Nowym Żmigrodzie oraz OSP Mytarka, OSP Mytarz i OSP Toki. Wydarzenie programem okolicznościowym wzbogacili uczniowie ze Szkoły Podstawowej w Nowym Żmigrodzie.

Mieczysław Wieliczko w książce Jasielskie w latach drugiej wojny światowej (Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1974) pisze: W Rzepienniku Suchym pow. Gorlice w dniu 29 sierpnia 1944 r. rozstrzelano 19 mężczyzn, w tym 9 z miejscowości Toki oraz 7 z Nowego Żmigrodu i Gorzyc w pow. Jasielskim. Tam też podane są też nazwiska i wiek ofiar: Karol l. 34, Jan l. 48, Bronisław l. 38 Przybyłowscy, Tomasz l. 50 i Stefan l. 19 Śmiertelny, Leon Kuznecki l. 43, Władysław Hućko l. 34, Franciszek Skołuda l. 50, Karol Kurczaba l. 34, Jan Gac l. 35, Jan Dziadosz l. 39, Wojciech Źrebiec l. 31 i Jan Cichoń l. 20, Franciszek Telma l. 34, Józef Adamik l. 37, Adam Brach l. 19.

Mogiła zbiorowa pomordowanych przez hitlerowców mieszkańców ziemi żmigrodzkiej w czasie II wojny światowej, zlokalizowana na cmentarzu parafialnym w Nowym Żmigrodzie, została urządzona w latach 60-tych ubiegłego wieku.

Pomnik zbudowany był z wapienia, zwieńczony orłem. W 2001 r. za środki z budżetu gminy wyremontowany został najbardziej zniszczony element orła. W 2006 r. ze środków Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w Warszawie oraz ze środków Gminy i osób prywatnych (rodzin pomordowanych) przeprowadzono remont mogiły. W sierpniu ubiegłego roku zauważono duże ubytki w strukturze pomnika, a w szczególności w górnej jego części, która była nieremontowana od czasu jego powstania. Ponadto elementy orła pod wpływem czynników atmosferycznych uległy zniszczeniu.

Pomnik przed remontem

Prace przy mogile, których koszt wyniósł 28 800 zł, objęły: demontaż górnej części pomnika, wraz z orłem, dwiema tablicami inskrypcyjnymi i drobnymi elementami (głowa Chrystusa, emblemat z krzyżami Grunwaldu); wykonanie nowego trzonu górnej części pomnika z elementów betonowych; obłożenie struktury betonowej elementami z granitu; montaż nowego elementu orła (granit); odnowienie i ponowny montaż tablic z nazwiskami pomordowanych oraz zagospodarowanie terenu wokół mogiły (opaska z kostki brukowej).

Środki na remont w wysokości 20 000 zł pozyskano staraniem Gminy Nowy Żmigród od Wojewody Podkarpackiego, 8 800 zł zaś pochodziło z budżetu gminy.

Na temat wydarzeń, które miały miejsce w Nowym Żmigrodzie i okolicach w latach 1939–1945 rozmawiał z Elżbietą Fiałkiewicz (1923–2013) Piotr Figura. Fragment jej wspomnień opublikował w artykule To są nasi bohaterowie!, który dostępny jest na stronie internetowej jasloiregion.pl. Zachęcamy do lektury.